پرینت

بررسی مفهوم «مرگ» در رمان «عامه پسند» اثر چارلز بوکفسکی نوشته: ف.نوری

نوشته شده توسط ف. نوری. Posted in نقد و بررسی کتاب

امتیاز کاربران
ضعیفعالی 

بررسی مفهوم «مرگ» در رمان «عامه پسند» اثر چارلز بوکفسکی
نوشته: ف.نوری

شاعر و نویسنده‌ی آمریکایی، یا چنان که مشهور است، لس‌آنجلسی، چارلز بوکفسکی (1994ـ1920)، در عمر هفتاد و چهار ساله‌ی خود بارها با مرگ چهره به چهره شده است؛ در سی و پنج سالگی در اثر خون‌ریزی حاد معده، در شرف مرگ بوده است، در چهل و یک سالگی اقدام به خودکشی کرده است، در شصت و هشت سالگی گرفتار بیماری مرگ‌بار سل شده است، در هفتاد و سه سالگی به سرطان خون مبتلا شده است، و نهایتاً بر اثر ابتلا به بيماری ذات‌الريه به دنبال ضعف جسمانی ناشی از سرطان درگذشته است.
در تعداد زیادی از اشعار بوکفسکی، مرگ حضوری پررنگ دارد. او شعری دارد به اسم "مرگ سیگار برگ مرا می‌کشد"* که سروده‌ی اواخر عمر او است. در شروع شعر، بوکفسکی مست و پاتیل است؛ چنان که اغلب بود؛ ساعت از نیمه شب گذشته است؛ رادیو آهنگی از چایکوفسکی را پخش می‌کند، و مرگ در اتاق او قدم می‌زند. بوکفسکی زمانی که درسال 1969 پس از 11 سال، کار در اداره پست را رها کرد تا نویسنده‌ای تمام وقت شود، به دوست و مترجم آلمانی آثارش نوشته بود: «دو راه داشتم، در اداره‌ی پست بمانم و ديوانه شوم، يا نويسنده بشوم و گرسنگی بکشم. انتخاب من گرسنگی بود.» او در شعرش از آن روزها یاد می‌کند و از گرسنگی کشیدن‌اش در راهِ هنر می‌گوید و این‌که تنها در پی "نوشتنِ کلمه" بوده است نه شهرت و ثروت. مرگ حوصله‌اش از رجزخوانی‌های بوکفسکی سر می‌رود؛ از کنار او می‌گذرد و تهدید می‌کند که به چنگش خواهد آورد. بوکفسکی در کمال خونسردی به مرگ می‌گوید باشد رفیق ولی اکنون لبی تر کنیم. او مرگ را می‌فریبد تا به قول خودش پنج دقیقه‌ی لعنتیِ بیشتر به‌دست آورد.
عامه‌ پسند را بوکفسکی در هنگام ابتلا به سرطان خون و در همان دقایق لعنتی‌ای نوشته که در شعر خود گفته است. شخصیت اصلی و راویِ عامه پسند، کارگاه خصوصی‌ای است به نام نیکی بلان، و یکی از اشخاص محوری داستان، مرگ است. نیکی بلان چنان شباهت‌های واضح و غیر قابل صرف‌نظری به بوکفسکی دارد که می‌توان گفت بدلِ پلیسی خود او است. اما مرگ، آشنای قدیمی بوکفسکی، او نه تنها چنان که معمول است مردی کریه و مهیب و داس به دست نیست، بلکه کاملاً عکس آن است:
گفتم: «بفرمایید بنشینید خانم.»
نشست و پاهایش را روی هم انداخت.
نزدیک بود چشم‌هایم از حدقه بپرند بیرون.
گفتم: «از دیدنتان خوشحالم خانم.»
«این جوری به من زل نزن، چیزی نیست که تا حالا ندیده باشی.»
«در این مورد اشتباه می‌کنید خانم. می‌شه اسم‌تون رو بپرسم؟»
«بانوی مرگ» (ص13)
مرگ برای نیکی بلان که مدت‌هاست از بیکاری مگس می‌پراند، و چند ماهی است نتوانسته اجاره‌ی دفترکار خود را بپردازد، سفارش جالبی دارد؛ دستگیری نویسنده‌ی فرانسوی و مشهور مورد علاقه‌ی بوکفسکی، لویی فردینان سلین، که سال‌ها پیش از زمان داستان درگذشته است. با سفارشِ مرگ، شانس به نیکی بلان روی خوش نشان می‌دهد. هنوز او سفارش اول را به انجام نرسانده؛ سه سفارش دیگر هم دریافت می کند:
ـ پیدا کردن گنجشک قرمز.
ـ اثبات خیانت یک زن به شوهرش.
ـ کم‌کردن شرِ یک زنِ زیبای فضایی از سر مدیر یک موسسه کفن و دفن.
نیکی بلان چنان که گفتم شباهت‌های زیادی به بوکفسکی دارد. بلان هم‌چون بوکفسکی نوشنده‌ای حرفه‌ای است؛ همانند او معتاد به شرط بندی روی اسب است؛ هم‌چون او چندین زندگی زناشویی ناموفق را پشت سر گذاشته و از همه جالب‌تر، در طول مدت چند هفته‌ای داستان، چنان که چندین بار در طول عمر بوکفسکی اتفاق افتاده، بارها در آخرین لحظات توسط بانوی مرگ از مرگ حتمی نجات می‌یابد.
با توجه به شباهت‌های نیکی بلان به بوکفسکی و آگاهی او از ابتلایش به سرطان در زمانِ نوشتن عامه پسند ـ که آخرین اثری است که از او در زمان حیاتش منتشر شده ـ می‌شود گفت این کتاب، که برخی آن را بهترین رمان او می‌دانند، سوگ‌نامه‌ی خود نوشت بوکفسکی است؛ هنرمندی صاحب سبک که در کارنامه‌ی شگفت انگیز خود بیش از هزار شعر، صدها داستان کوتاه و شش رمان دارد و بر سنگ قبرش این جمله نقش بسته است: «تلاش نکنید.»

 

* منبع: http://absurdpain.com
مشخصات کتاب: عامه پسند، اثر چارلز بوکفسکی، ترجمه‌ی پیمان خاکسار، نشر چشمه.

 

 

 

این مطلب را در صفحه اجتماعی خود به اشتراک بگذارید

نظرات   

 
0 #3 بهزاد رحیمی 1394-07-25 13:43
بوکوفسکی فوق العاده س - همین
من فک میکنم گنجشک قرمز همون سرطانه (خرچنگ)
البته ارتباطش با گنجشک سیاه(نار کتابهایش) غیر قابل انکاره
نقل قول
 
 
+5 #2 علی امیرریاحی 1392-05-05 08:42
تا کلمه آخر منتظر بررسی ای بودم که هرگز اتفاق نیوفتاد
نقل قول
 
 
+3 #1 ساداتیان 1392-03-22 14:12
مرسی از این یادداشت خوبی که نوشتید
نقل قول
 

اضافه کردن نظر

خواهشمندیم در هنگام ثبت نظر، از نام، نام خانوادگی و ایمیل حقیقی خود استفاده نمایید. در غیر این‌صورت، نظر شما منتشر نخواهد شد.


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی