پرینت

گپي با فرانك تيموريان (محمد آسياباني)

. Posted in گفت‌وگو

امتیاز کاربران
ضعیفعالی 

توانایی مافوق بشریِ زن (گفت و گويي با فرانک تیموریان - محمد آسياباني)

زندانیان عنوان کتابی است که به سرگذشت خانواده‌ی اوفقیر (ژنرال ارتش مراکش که دوست نزدیک پادشاه بود و مدتی هم وزیر کشور، اما به کودتا کرد و در همان حین کشته شد) می‌پردازد که به مدت 20 سال بدون دلیل در حبس نگهداشته شدند. ملیکه که کتاب به قلم اوست (با همراهی نویسنده زن فرانسویِ آفریقایی تبار میشل فیتوسی) دختر بزرگ این خانواده است که با توانی حیرت‌آور و مافوق انسانی به زنده نگه‌داشتن خانواده و سپس نجات آنها می‌پردازد.این کتاب یک‌بار دیگر به ما قدرت و نیروی روانی زن را یادآوری خواهد کرد. کتاب یک زندگینامه‌ی رمان گونه است و جدا از محتوا می‌تواند کمک شایانی کند به آنان که قصد نوشتن زندگی‌نامه ی خود و یا شخصیت‌های بزرگ تاریخی و یا ادبی را دارند؛ خواندن این کتاب را از دست ندهید. گفتگوی کوتاهی با خانم فرانک تیموریان مترجم این کتاب داشته‌ایم که در ادامه آن‌را ملاحظه خواهید کرد.


چه شد که تصمیم گرفتید کتاب زندانیان را دوباره ترجمه کنید؟آیا ترجمه‌های قبلی از این کتاب را خوانده بودید؟
در واقع من پس از خواندن نسخه اصلی کتاب تنها هدفی که داشتم شناساندن این کتاب به فرزندانم بود.اما در پایان متوجه شدم که این کاری تنگ‌نظرانه است؛نه فقط در نقش یک مترجم بلکه بیشتر در مقام یک زن و یک مادر.برای همین تصمیم به انتشار آن گرفتم.اما در حین کار از وجود ترجمه‌های قبلی اطلاعی نداشتم و بعد هم آنها را نخواندم و قبول می‌کنم که این یک کاستی است.ولی به نظر من ترجمه‌ی دوباره‌ی کتاب‌ها نه تنها اشکالی ندارد بلکه لازم است.هیچ منطقی نمی‌گوید که یک کتاب را فقط باید یک بار ترجمه کرد و کنار گذاشت.هر مترجم عادات نویسندگی خاص خود را دارد.در واقع برگردان متن اصلی از صافی ذهن و قلم هر مترجمی به شکلی خاص و متفاوت با دیگری می‌گذرد و بر روی کاغذ می‌آید.برای همین است که ترجمه‌های مختلف از یک کتاب مورد پسند و قبول خوانندگان مختلفی قرار می‌گیرد و این انتخاب کلمه و سلیقه در ترجمه است که به دامنه‌ی پوشش‌دهی خوانندگان وسعت می‌دهد.کتاب زندانیان هم بدون شک خالی از اشکال نیست ولی آنچه در یک ترجمه  مهم است روانی نثر و قابل درک بودن می‌باشد.

از دید شما خواندن سرگذشت زنانی چون ملیکه  چه تاثیری می‌تواند بر جوامع (به خصوص زنان) داشته باشد؟
رفتارهای انسانی از ازل تا حال تغییری نکرده است.خشم،نفرت،عشق،فداکاری،انتقام،صداقت،کینه و صدها رفتار دیگر که می‌توان نام برد همه و همه تکرار می‌شوند.آنچه تغییر می‌کند زمان و صحنه‌ی ایفای این نقش‌ها می‌باشد.بنابراین خواندن سرگذشت انسان‌ها و نه فقط زنان،همواره بهترین زنگ اخطار برای یادآوری دانسته‌هایی است که تمام انسانها در ذهن ناخودآگاه خود آنها را از بر دارند.اما در مورد سوال شما در خصوص زنان مساله حساس‌تر است.زنان و کودکان دو مجموعه‌ی آسیب‌پذیر تمام جوامع هستند که از آنها برای نمایش قدرت و سرکوب طغیان‌ها در جوامع استبدادی بهره می‌برند.

کتاب چه تاثیراتی بر سیاست‌های داخلی کشور مراکش گذاشت؟

هر چند هم زمان با انتشار این اثر سلطان‌حسن‌دوم در خارج از مرزهای مراکش درگذشت و از سویی نمی‌توان ادعا کرد که اصلاحات و تغییرات بعد از او توسط فرزندش سلطان محمد ششم متاثر از انتشار این اثر بوده است ولی می‌توان فرض کرد که در صدور بیانیه مورخ 2006 سلطان‌محمدششم مبنی بر اعاده حیثیت به 600نفر کشته شده توسط پدرش،انتشار این کتاب بدون تاثیر نبوده است.

کتاب تا چه حد رنگ تخیل را دارد؟(فصلی که به دوران کودکی اختصاص دارد بعضاً بسیار دقیق و با شرح جزئیات نوشته شده است)

هریک از ما،از دوران کودکی خود صحنه‌هایی به یاد داریم که شاید برای بزرگترها باور کردنی نباشد.آن‌چه به اعتقاد من در مورد حقیقت‌گویی ملیکه از ایام کودکی‌اش را قوت می‌بخشد این نکته است که او پس از اسیر شدن در زندان،به مدت 20سال تنها با یادآوری این دوران توانست روح خود را زنده نگه دارد و این یادآوری باعث شد که خاطرات تازه بمانندو روح نستوه و مقاوم او را متجلی کنند.انسان در لحظات حساس زندگی مثلا هنگام خطر یا مواجهه با وقایعی که کاملا خارج از روال یک زندگی عادی است،قابلیت‌هایی در خود کشف می‌کند که پیش از آن از وجودشان آگاهی نداشته است و این کاریست که ملیکه در زندان در رابطه با زندگی خود و خانواده‌اش انجام داد.

برای زنانی که کتاب را خوانده‌اند چه توصیه‌ای دارید؟

شما وقتی یک داستان خیالی جذاب را می‌خوانید که در آن قهرمان داستان با دشواری‌های پیچیده‌ای از مسیر زندگی عبور می‌کند،خواه ناخواه همدرد او می‌شوید.با او می‌خندید،می‌ترسید با او متنفر می‌شوید و یا با او عشق می‌ورزید.این همدردی و همراهی یک روند از پیش برنامه‌ریزی شده نیست و بایدی در آن وجود ندارد اما پیش می‌آید و شما را با خود و با داستان به پیش می‌راند.از این رو عجین شدن با ملیکه و زندگی‌اش که یک سرگذشت حقیقی است غیر قابل اجتناب می‌باشد.خوب است زنان خواننده این کتاب به یاد آورند که همواره و در هر شرایطی در جوهر وجودشان یک مربی و یک پرورش دهنده خفته است،چه مادر باشند چه نباشند.این موهبتی است که خداوند به زن داده است.در حقیقت زنان شکل دهنده‌ی جامعه و اجتماعی هستند که گاهی خود از آن انتقاد می‌کنند.مردانی را که در اطرافمان با صفات گوناگون می‌بینیم،مثلا گاهی مستبد و خشن و گاهی با عطوفت و پاک‌اندیش؛همه وهمه روزی کودکانی بوده‌اند که یک زن در خانه‌ی خود آنها را پرورانده است.بنابراین وسعت دادن به نگرش و سعی در دیدن از پنجره‌های متفاوت یکی از وظایف مهم زنان است.

آیا عنوان کتاب را به سلیقه‌ی خودتان انتخاب نمودید یا ترجمه انگلیسی این عنوان را برخود داشت؟

انتخاب عنوان  کتاب سلیقه‌ای نبود.این عنوان ـ یعنی  زندانیان ـ در واقع عنوان نسخه اصلی کتاب می‌باشد که به زبان فرانسه نوشته شده است.عنوان ترجمه انگلیسی این کتاب را از نظر دستوری مناسب ندیدم؛و همین‌طور با انتخاب یک عنوان جدید هم موافق نبودم،بنابراین عنوان نسخه فرانسه را برای این ترجمه انتخاب کردم.

نظر شما در مورد انتشار این گونه از کتاب‌ها چیست؟

این گونه کتاب‌ها که از ظلم انسان بر انسان به بهای حاکمیت سخن می‌گویند به شدت بر روشنگری جوامع تاثیر دارند.ازسویی برای ارتقای فرهنگ کتاب‌خوانی از متولی اصلی این کار یعنی وزارت فرهنگ‌وارشاداسلامی انتظار اقدامات زیربنایی وجود دارد.با توجه به بالا بودن قیمت کتاب در ایران طبعاً صرف هزینه برای خرید مستمر کتاب در سبد خرید خانواده تقریبا غیرممکن شده است.بنابراین باید با در اختیار گذاشتن این گونه کتاب‌ها در کتاب‌خانه‌های عمومی امکان دسترسی همه‌ی طبقات کتاب‌خوان جامعه به کتاب میسر شود.

 

سخن پاياني.

در پایان از جناب سعید جلالی مدیر محترم انتشارات ستوده تشکر می‌کنم که بدون عنایت ایشان انتشار کتاب زندانیان ممکن نبود.

این مطلب را در صفحه اجتماعی خود به اشتراک بگذارید

اضافه کردن نظر

خواهشمندیم در هنگام ثبت نظر، از نام، نام خانوادگی و ایمیل حقیقی خود استفاده نمایید. در غیر این‌صورت، نظر شما منتشر نخواهد شد.


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی